Bilge Kral Aliya İzzetbegoviç'in vefatının 23'üncü yıl dönümü: Halkına adanmış bir ömür

Bosna Hersek Cumhuriyeti'nin bağımsızlığını kazanmasının ardından ilk cumhurbaşkanlığı konseyi başkanı olan Aliya İzzetbegoviç'in hayatını kaybetmesinin 23'üncü yıldönümü için anma programları düzenleniyor.

Boşnak halkının kalbinde unutulmaz bir yeri bulunan İzzetbegoviç, "Bilge Kral" diye anılıyor.

GENÇ MÜSLÜMAN

İzzetbegoviç, 8 Ağustos 1925’te Yugoslavya Krallığı sınırları içindeki Bosanski Şamaç’ta dünyaya geldi.

Ailesiyle birlikte küçük yaşta Saraybosna’ya taşınan İzzetbegoviç, lise eğitimini burada tamamladı.

Gençlik yıllarında Genç Müslümanlar hareketine katıldı.

1946 yılında faaliyetleri nedeniyle 3 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

İSLAM DEKLARASYONU

1956’da Saraybosna Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden mezun oldu.

İzzetbegoviç, İslam düşüncesi ve Müslümanların yaşadığı problemler hakkında yazılar yazdı.

1970’te yayımladığı İslam Deklarasyonu adlı eseri nedeniyle Yugoslavya rejiminin hedefi oldu.

5 YIL 8 AY HAPİS

1983’te Saraybosna’da yargılanan İzzetbegoviç, 12 Müslüman aydınla birlikte devlet düzenini yıkmaya yönelik faaliyetlerde bulunmak ve rejim karşıtı propaganda yapmakla suçlandı.

18 Temmuz’da başlayan ve yaklaşık bir ay süren Saraybosna Davası’nda, İzzetbegoviç’in 1970’te yayımladığı İslam Deklarasyonu da suçlamalara dayanak gösterildi.

20 Ağustos 1983’te 14 yıl hapis cezasına çarptırılan İzzetbegoviç’in cezası itirazlar sonucunda düşürüldü ve 5 yıl 8 ay cezaevinde kaldıktan sonra 25 Kasım 1988’de tahliye oldu.

BAĞIMSIZLIK MÜCADELESİ

İzzetbegoviç, 1990’da Demokratik Eylem Partisi’ni (SDA) kurdu.

Aynı yıl yapılan çok partili seçimlerin ardından Bosna-Hersek Cumhurbaşkanlığı Başkanlık Konseyi’nin başına seçildi.

SAVAŞ YILLARI

Bosna-Hersek’in bağımsızlığını savunan İzzetbegoviç, 1992’de başlayan savaş boyunca ülkenin siyasi liderliğini üstlendi.

Bosna-Hersek’in bağımsızlığına karşı çıkan Bosnalı Sırpların sivil katliamları yaptığı ve insanlık suçları işlediği savaş sırasında Saraybosna kuşatma altında kaldı, ülke genelinde ağır çatışmalar yaşandı.

İzzetbegoviç, savaş boyunca uluslararası barış görüşmelerine katıldı ve Bosna-Hersek’in toprak bütünlüğünü korumaya yönelik bir çözümü savundu.

ADİL OLMAYAN BİR BARIŞ

1995’te imzalanan Dayton Barış Anlaşması’yla savaş sona erdi ve Bosna-Hersek’in mevcut siyasi yapısının temelleri atıldı.

İzzetbegoviç, Kasım 1995’te savaşı bitiren Dayton Barış Antlaşması'nı imzaladı ve anlaşma için “Bu adil bir barış değil fakat savaşın devam etmesinden daha iyidir” değerlendirmesinde bulundu.

Başta Srebrenitsa Soykırımı olmak üzere Bosna Savaşı sırasında yaşananlarla ilgili en çok hatırlanan ifadelerden biri olan "Her ne yaparsanız yapın, soykırımı unutmayın. Çünkü unutulan soykırım tekrarlanır." sözü, İzzetbegoviç'e atfedilir.

BİLGE KRAL

Siyasi kimliğinin yanı sıra aydın kimliğiyle de tüm dünyada saygı uyandıran ve "Bilge Kral" diye anılan İzzetbegoviç, eserlerinde İslam, modern dünya, ahlak, özgürlük konularını ele aldı.

2000 yılında sağlık sorunları nedeniyle siyasi görevlerinden çekilen İzzetbegoviç, 19 Ekim 2003’te Saraybosna’da hayatını kaybetti ve Kovaçi Şehitliği’ne defnedildi.

Kaynak: {Haber Merkezi}